Kültür Ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 6 Şubat depremlerinden etkilenen 11 ilde kültürel mirasın ihyası için bugüne kadar toplam 24 milyar liralık iş gerçekleştirildiğini, kalan projelerin tamamlanmasıyla yatırımın 34 milyar liraya ulaşacağını açıkladı. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünün 79 işi tamamladığını, Vakıflar Genel Müdürlüğünün sözleşmeli çalışmalarında ise 377 eser/parselin 209’unun tamamlandığını belirten Ersoy, “Biz, depremden etkilenen tüm şehirlerimizi, tarihî ve kültürel değerleriyle birlikte yeniden ayağa kaldıracağız.” dedi.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 6 Şubat depremlerinden etkilenen 11 ilde kültürel mirasın ihyası için bugüne kadar toplam 24 milyar liralık iş gerçekleştirildiğini, kalan projelerin tamamlanmasıyla yatırımın 34 milyar liraya ulaşacağını açıkladı. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünün 79 işi tamamladığını, Vakıflar Genel Müdürlüğünün sözleşmeli çalışmalarında ise 377 eser/parselin 209’unun tamamlandığını belirten Ersoy, “Biz, depremden etkilenen tüm şehirlerimizi, tarihî ve kültürel değerleriyle birlikte yeniden ayağa kaldıracağız.” dedi.
İki genel müdürlüğün yürüttüğü çalışmaların toplam büyüklüğüne işaret eden Ersoy, “Bugüne kadar toplam 24 milyar liralık iş gerçekleştirilirken, kalan projelerin tamamlanmasıyla deprem bölgesindeki toplam yatırımımız 34 milyar liraya ulaşacaktır.” dedi.
Ersoy, Vakıflar Genel Müdürlüğünün bu kapsamlı restorasyon ve ihya programını büyük ölçüde kendi öz gelirleriyle finanse ettiğini de kaydetti.
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünün yürüttüğü çalışmaları aktaran Ersoy, 11 ilde 79 işin tamamlandığını, 17 işte çalışmaların sürdüğünü, 4 işin ise ihale sürecinin yürütüldüğünü açıkladı.
Gaziantep Kalesi’nin yeniden ayağa kaldırıldığını belirten Ersoy, Zeugma Mozaik ve Arkeoloji Müzesi ile Gaziantep Arkeoloji Müzesi’nde deprem ve diğer afetlerin yol açtığı hasarların giderilmesine yönelik önemli çalışmalar gerçekleştirildiğini söyledi.
Ersoy, Diyarbakır’da surlardan müzelere, Saint George Kilisesi’nden Zerzevan Kalesi’ne kadar çok sayıda kültür varlığında restorasyon ve koruma çalışmalarının tamamlandığını bildirdi.
Kahramanmaraş’taki çalışmalara da değinen Ersoy, Kahramanmaraş Kalesi’nin ziyaretçi karşılama merkezi ve çevre düzenlemesiyle birlikte yeniden ayağa kaldırılmasına yönelik çalışmaların tamamlandığını açıkladı.
Kurtuluş Mahallesi’nde etaplar hâlinde çalışıldığını belirten Ersoy, projeleri tamamlanan tescilli yapıların restorasyonuna başlanacağını söyledi. Germenicia Antik Kenti ve Belediye Çarşısı’nın korunmasına ve ziyaretine yönelik proje çalışmalarının da sürdüğünü bildirdi.
Hatay’da tarihî kent dokusunun ve kültürel mirasın korunması için kapsamlı bir çalışma yürütüldüğünü vurgulayan Ersoy, Hatay Müzesi’nin onarımı ve Gastronomi Merkezi’nin restorasyonuna yönelik çalışmaların devam ettiğini belirtti.
Eski Belediye Binası’ndan Kurtuluş Caddesi’ndeki sivil mimarlık örneklerinin restorasyonuna kadar uzanan çalışmaların tamamlandığını aktaran Ersoy, yüzlerce tescilli yapının projelendirilmesine yönelik çalışmaların da sürdüğünü söyledi.
Hatay tarihî kent merkezinde çarşıların, dükkânların, hanların, camilerin ve çevrelerindeki tarihî dokunun bir bütün olarak ele alındığını belirten Ersoy, “Bugün Hatay’da yalnızca tek tek yapıları değil, şehrin kültürel hafızasını ve tarihî kimliğini yeniden ayağa kaldırıyoruz.” ifadelerini kullandı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından deprem sonrasında koordinatör olarak görevlendirildiği Malatya’da Arslantepe, Atatürk Evi, Arkeoloji Müzesi ve Beşkonaklar başta olmak üzere birçok alanda koruma ve restorasyon çalışmaları yaptıklarını anlatan Ersoy, diğer illerdeki projelere ilişkin de bilgi verdi.
Ersoy, Şanlıurfa Kalesi’nin ikinci etap restorasyonunun ardından ziyarete açılacağını ifade etti.
Elazığ Arkeoloji ve Etnografya Müzesi’nin açıldığını hatırlatan Ersoy, Adıyaman’da Cumhuriyet İlkokulu binasının rekonstrüksiyonla müzeye dönüştürülmesine ilişkin çalışmaların da yürütüldüğünü kaydetti.
Bakan Ersoy, vatandaşların mülkiyetinde bulunan tescilli taşınmaz kültür varlıklarına sağlanan desteklerin de deprem bölgesindeki çalışmaların önemli bir bölümünü oluşturduğunu söyledi.
Taşınmaz Kültür Varlıklarına Yardım Sağlanmasına Dair Yönetmelik kapsamında 11 ilde, 1. 297 proje yardımı ve 311 uygulama yardımı olmak üzere toplam 1. 608 taşınmaz kültür varlığı için sözleşme imzalandığını bildiren Ersoy, 2 milyar 140 milyon lirayı aşan bir destek programı yürütüldüğünü açıkladı.
Çalışmaların tarihî kent dokularını ve şehir hafızasını koruyacak bütüncül bir anlayışla sürdürüldüğünü vurgulayan Ersoy, deprem sonrasında yıkılan veya ağır hasar gören tarihî yapılardaki kültür enkazının korunması, ayrıştırılması ve belgelenmesine de öncelik verdiklerini belirtti.
Vakıflar Genel Müdürlüğünün teknik ekipleri ve Uluslararası Anıtlar ve Sitler Konseyi (ICOMOS) Türkiye Millî Komisyonu uzmanlarıyla kapsamlı hasar tespit çalışmaları yürüttüğünü anlatan Ersoy, deprem bölgesindeki 678 vakıf kültür varlığının tek tek incelendiğini bildirdi.
İncelemelerde 31 eserin tamamen yıkılmış veya göçmüş, 144 eserin ağır, 104 eserin orta, 98 eserin ise hafif hasarlı olduğunun belirlendiğini aktaran Ersoy, 301 eserin depremi hasarsız atlattığını söyledi.
Ersoy, deprem bölgesinde sözleşmeli işler kapsamında yürütülen çalışmaların 377 eser/parsel ölçeğine ulaştığını, bunlardan 209’unun tamamlandığını açıkladı.
Ersoy, “Çok şükür ki, deprem bölgesindeki vakıf kültür varlıklarının restorasyon ve ihya programında toplam iş yükünün yarısından fazlasını tamamlamış durumdayız. Ve çalışmalarımız hız kesmeden devam ediyor.” diye konuştu.
Ersoy, mevcut program doğrultusunda 2026 yılı sonuna kadar 58, 2027 yılı içerisinde ise 50 olmak üzere toplam 118 işin daha tamamlanmasının planlandığını bildirdi.
2026 yılının kalan aylarına ilişkin takvimi de paylaşan Ersoy; eylülde 1, ekimde 7, kasımda 15 ve aralıkta 35 eserin tamamlanmasının planlandığını söyledi. Ersoy, 2026–2027 döneminin deprem bölgesindeki vakıf kültür varlıkları açısından yoğun bir tamamlanma ve açılış dönemi olacağını vurguladı.
Her eserin kendi ihtiyaçlarına uygun biçimde ele alındığını belirten Ersoy, çalışmaların bilim heyetleri ve Koruma Kurulu kararları çerçevesinde yürütüldüğünü ifade etti.
Ersoy, önceliklerinin eserleri mümkün olan en kısa sürede, doğru yöntemlerle, kalıcı ve aslına uygun biçimde ayağa kaldırmak olduğunu vurguladı.
Kurumlar arası iş birliğinin de restorasyon seferberliğine güç kattığını belirten Ersoy, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile yapılan protokoller kapsamında 16, diğer kurum ve kuruluşlarla gerçekleştirilen protokoller kapsamında ise 5 ayrı iş yürütüldüğünü aktardı.
Bakan Ersoy, deprem bölgesindeki çalışmaların kültürel hafızayı koruma sorumluluğuyla yürütüldüğünü belirterek, gelecek dönemde kültür varlıklarının belgelenmesine, dijital envanterlerinin güçlendirilmesine ve yapısal risklerinin belirlenmesine yönelik çalışmalara devam edeceklerini söyledi.
Devam eden projelerin tamamlanmasıyla depremden etkilenen şehirlerin kültür ve turizm hayatını daha güçlü biçimde geleceğe taşıyacaklarını vurgulayan Ersoy, “Biz, depremden etkilenen tüm şehirlerimizi, tarihî ve kültürel değerleriyle birlikte yeniden ayağa kaldıracağız.” dedi.
Ersoy, çalışmalara katkı sunan kurumlara, bilim insanlarına, mimarlara, mühendislere, restoratörlere, sanat tarihçilerine, arkeologlara ve tüm mesai arkadaşlarına teşekkür ederek, depremlerde hayatını kaybeden vatandaşları bir kez daha rahmetle andı.