Barış için yeni bir ışık mı doğdu? Trump'ın karar değişikliğinin perde arkası
ABD ve İsrail’in İran yönelik açtığı savaşın geleceği, Tahran’ın enerji altyapısının yok edilmesi ile müzakere masasının kurulması arasında gidip gelirken dün Pakistan’ın devreye girmesiyle yeni bir anlaşma ümidi doğdu.ABD Başkanı Donald Trump, önceki gün İran’a yönelik küfürlü tehdit paylaşımından sadece beş saat sonra Tahran yönetimine anlaşma yapmak için tanıdığı süreyi 8 Nisan’a uzattığını duyurdu.Aksi takdirde İran’ın tüm enerji altyapısını yok edeceği tehdidini yineleyen Trump’ın karar değişikliğinin arkasında ise Pakistan Genelkurmay Başkanı Asım Münir’in çabası olduğu çıktı. Münir’in ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Washington’ın özel temsilcisi Steve Witkoff ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile “bütün gece” telefonla temas halinde olduğu belirtilirken, Pakistan’ın taraflara iki aşamalı bir plan sunduğu aktarıldı.HÜRMÜZ KRİZİ“İslamabad Anlaşması” olarak isimlendirilen planın ilk aşamasında tarafların eş zamanlı olarak askeri operasyonları durduracağı acil bir ateşkes öngörülüyor. Bu adımın, çatışmanın bölgesel bir savaşa dönüşmesini önlemek ve diplomatik görüşmeler için uygun zemini oluşturmak amacı taşıdığı belirtiliyor. Bu aşamanın ateşkesin dışındaki maddesi ise küresel enerji ticareti açısından stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması. Plan kapsamında İran’ın deniz trafiğine yönelik kısıtlamaları kaldırması ve petrol tankerlerinin güvenli geçişine izin vermesi bekleniyor. ABD tarafı, bu adımı temel şart olarak görüyor.MÜZAKERE SÜRECİAteşkesin ardından yaklaşık 15 ila 20 günlük yoğun bir müzakere süreci öngörülüyor. Bu görüşmelerde daha kapsamlı bir güvenlik anlaşması, bölgesel gerilimi azaltacak düzenlemeler ve uzun vadeli siyasi uzlaşı başlıklarının ele alınması hedefleniyor. ABD yönetimi öncelikle Hürmüz Boğazı’nın açılmasını talep ederken, İran ise baskı ve tehdit altında müzakere etmeyeceğini savunuyor. Uzmanlara göre bu temel görüş ayrılığı, diplomatik sürecin en büyük sınavı olacak. Axios haber platformuna göre Türkiye, Mısır ve Pakistan’ın 45 günlük bir ateşkes sağlanmasına ilişkin girişimleri sürüyor. Bu girişimin savaşın tırmanmasını önlemek için son fırsat olabileceği değerlendiriliyor.İRAN ATEŞKESE SICAK DEĞİLAncak İran’dan gelen ilk sinyaller uzlaşma ihtimalinin düşük olduğuna işaret ediyor. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD için ateşkesin yeniden toplanmak ve tekrar suç işlemek için kısa bir ara vermek anlamına geldiğini belirtirken, Devlet haber ajansı IRNA da, Tahran’ın ABD şartlarına karşılık verdiğini açıkladı. Buna göre ateşkes önerisini reddeden İran, “kalıcı barış anlaşmasının gerekliliğini” vurgulayarak, bölgedeki tüm çatışmaların sonlanması, Hürmüz’den geçiş protokolü oluşturulması, yeniden inşa için tazminat ve İran’a yönelik yaptırımların kaldırılmasını istiyor.TRUMP'TAN YENİ TEHDİT: ‘İRAN’I BİR GECEDE YOK EDEBİLİRİZ’Bu arada dün Beyaz Saray’da askeri yetkililerle birlikte İran savaşıyla ilgili açıklamalarda bulunan ABD Başkanı Trump, ABD Doğu saatiyle salı akşamı (bugün) 20.00’ye kadar İran’a süre tanıdığını hatırlatarak, süre dolana kadar anlaşma sağlanamaması durumunda “İran’ın 2 seçeneği var. Yarın akşam İran’a yönelik yeni gelişmeler olabilir. Bütün ülke tek bir gecede yok edilebilir ve o gece yarın gece olabilir” tehdidinde bulundu. Trump ayrıca “İran halkı bombaların patladığını duymak istiyorlar. Bombaları duymadıklarında endişe ediyorlar çünkü özgür hale gelmek istiyorlar” değerlendirmesinde bulundu.İSRAİL MASAYI DEVİRMENİN PEŞİNDEİsrail, ABD Başkanı Trump’ın verdiği süre dolmadan, İran’ın Güney Pars Doğalgaz sahasında bulunan ülkenin en büyük petrokimya tesisine saldırı düzenledi. İsrail Savunma Bakanı Katz, İran’ın Basra Körfezi kıyısındaki Aseluye kentinde bulunan tesislere saldırdıklarını açıkladı. Öte yandan İsrail’de yayın yapan Kanal 12 televizyonunun üst düzey bir İsrailli yetkiliye dayandırdığı haberde, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun dün telefon görüşmesi yaptığı ABD Başkanı Trump’a İran’la yapılacak bir ateşkes anlaşmasının “büyük riskler taşıdığını” söylediği iddia edildi.