Haritada var ama hiçbir ülke istemiyor: Dünyanın sahipsiz tek bölgesi
Bir Tawil, Kuzey Afrika’nın kurak çöl kuşağında yer alan ve yaklaşık 2.060 kilometrekarelik alanı kaplayan sıra dışı bir bölge olarak, modern sınır anlaşmazlıklarının en ilginç örneklerinden biri kabul ediliyor. Hem Mısır hem de Sudan tarafından resmi olarak sahiplenilmeyen bu toprak parçası, “sahipsiz arazi” tartışmalarının merkezinde bulunuyor.
Bir Tawil, iki ülke arasında kalan ve herhangi bir devletin egemenlik iddiasında bulunmadığı nadir alanlardan biri olarak dikkat çekiyor. Bölge, çöl coğrafyasının sert koşullarıyla çevrili ve yerleşim açısından oldukça elverişsiz bir yapıya sahip.
Bu sıra dışı durumun kökeni, 19. ve 20. yüzyılda çizilen farklı sınır düzenlemelerine dayanıyor. 1899’da belirlenen siyasi sınır ile 1902’de oluşturulan idari sınır birbiriyle örtüşmeyince, hem Mısır hem de Sudan daha stratejik ve değerli görülen Halaib Üçgeni üzerinde hak iddia etmeyi tercih ediyor. Bu nedenle Bir Tawil fiilen “boşta kalan” bir alan haline geliyor.
Bölge, çöl ikliminin en sert özelliklerini taşıyor. Yaz aylarında sıcaklıkların 45 dereceye kadar çıkması, su kaynaklarının yok denecek kadar az olması ve bitki örtüsünün neredeyse bulunmaması nedeniyle kalıcı yaşam oldukça zor. Resmî kayıtlarda sürekli bir nüfus yer almıyor; yalnızca göçebe grupların zaman zaman bölgeden geçtiği biliniyor.
Boş hukuki statü, zaman zaman farklı kişilerin dikkatini çekti. Özellikle 2014 yılında bir girişimci, bölgeyi kendi devleti ilan ederek sembolik bir “krallık” kurduğunu iddia etti. Ancak bu tür girişimler uluslararası hukukta hiçbir karşılık bulmadı ve resmî olarak tanınmadı.
Günümüzde Bir Tawil, dünyada hiçbir ülkeye ait olmayan ender kara parçalarından biri olarak anılmaya devam ediyor. Bu durum, uluslararası sınır çizimlerinin tarihsel hatalarının günümüzde nasıl beklenmedik sonuçlar doğurabileceğinin çarpıcı bir örneğini oluşturuyor.
