İran Savaşı Veriye Girdi: Mart Güven Endekslerinde İrtifa Kaybı

Anket verilerine göre, savaş ekonomik faaliyet üzerinde gölge yapıyorTürkiye ekonomisinin öncü göstergeleri, Mart 2026’da jeopolitik risklerin gölgesinde kaldı. TCMB’nin açıkladığı Reel Kesim ve Finansal Hizmetler güven endekslerindeki sert düşüşe, Bloomberg HT Tüketici Güven Endeksi’ndeki gerileme eşlik etti. Piyasalar, “savaş fiyatlamasından” “güven kaybına” geçiyor.Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan Mart 2026 İktisadi Yönelim Anketi sonuçları, imalat sanayi temsilcilerinin moralinin ciddi şekilde bozulduğunu gösteriyor. 1761 iş yerinin katılımıyla hazırlanan veriler, reel kesimin geleceğe dair projeksiyonlarını revize ettiğini ortaya koyuyor.Kritik Eşik: 100,0 Seviyesi Mevsimsellikten arındırılmış Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE-MA), bir önceki aya göre 4,1 puan azalarak 100,0 seviyesine geriledi. Ekonomi literatüründe 100 seviyesi, “iyimserlik” ile “kötümserlik” arasındaki bıçak sırtı dengedir. Endeksin bu sınıra dayanmış olması, sanayicinin önünü görmekte zorlandığının en net işaretidir.Alt Kalemlerde Topyekün Bozulma Endeksi oluşturan tüm alt bileşenlerin negatif seyretmesi dikkat çekici. Özellikle:Gelecek üç aydaki üretim hacmi,İhracat sipariş miktarı,Sabit sermaye yatırım harcamaları gibi kalemlerdeki düşüş, sanayicinin yeni yatırım yapmaktan kaçındığını ve dış talebe dair endişelerinin arttığını kanıtlıyor.Mevsimsel etkilerden arındırılmamış Kapasite Kullanım Oranı da bir önceki aya göre gerileyerek yüzde 73,3 seviyesine indi. Bu durum, fabrikalarda vardiyaların ve üretim hızının “bekle-gör” stratejisine geçtiğini gösteriyor.Mart ayının en çarpıcı verisi şüphesiz Finansal Hizmetler Güven Endeksi’nde (FHGE) yaşandı. Endeks, bir önceki aya göre 16,9 puan gibi devasa bir düşüşle 159,1 seviyesine çakıldı. Finans sektöründeki bu sert geri çekilme, bölgedeki savaşın finansal piyasalar, likidite koşulları ve risk iştahı üzerindeki yıkıcı etkisini yansıtıyor. Bankacılık ve finans sektörü temsilcileri, hem mevcut iş durumunda hem de gelecek üç aydaki hizmet talebinde büyük bir daralma bekliyor. TCMB faiz artışına mı hazırlanıyor? Tahvil piyasası alarm veriyorTüketici tarafında da tablo pek iyimser değil. TÜİK ve TCMB iş birliğiyle hazırlanan resmi Tüketici Güven Endeksi, Mart ayında %0,8 oranında düşerek 85,0 seviyesine indi. Ancak piyasanın daha yakından izlediği ve daha hızlı reaksiyon veren Bloomberg HT Tüketici Güven Ön Endeksi, savaşın hanehalkı üzerindeki psikolojik baskısını daha net hissettirdi.Bloomberg HT Mart Ayı Verileri: Bloomberg HT Tüketici Güven Endeksi, Mart ayında jeopolitik gerilimin tırmanmasıyla birlikte düşüş eğilimini sürdürdü. Bloomberg HT anket sonuçlarına göre tüketicilerin:Ekonomik Durum Beklentisi: Bölgesel çatışmanın enerji fiyatlarına yansıması (petrolün 100 doları aşması) ve olası enflasyonist baskılar nedeniyle tüketicilerin gelecek 12 aya dair beklentileri zayıfladı.Tüketim Eğilimi: "Dayanıklı tüketim malı satın alma zamanı" endeksindeki düşüş, hanehalkının büyük harcamaları ertelediğini gösteriyor.TÜİK verilerinde hanenin mevcut maddi durumu 72,8 ile sınırlı bir direnç gösterse de, genel ekonomik durum beklentisinin 79,1’e düşmesi, tüketicinin makroekonomik istikrara olan inancının sarsıldığını ortaya koyuyor. Mart 2026 verilerindeki bu kolektif bozulmanın merkezinde, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı operasyonun yarattığı küresel belirsizlik yatıyor.Enerji Maliyetleri: Petrol fiyatlarındaki volatilite, Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkelerde hem üretim maliyetlerini (RKGE’yi düşürür) hem de hanehalkı enflasyon beklentilerini (Tüketici Güvenini düşürür) doğrudan vuruyor.Lojistik ve Ticaret: Hürmüz Boğazı’ndaki tıkanıklık ve bölgesel ticaret rotalarındaki riskler, ihracat sipariş beklentilerini aşağı çekiyor.Psikolojik Eşik: Savaşın dördüncü haftasına girmesi ve Trump’ın "beş günlük mola" açıklamalarına Tahran’dan gelen yalanlamalar, "belirsizliğin kalıcı olduğu" algısını güçlendirdi.Ekonomi yönetiminin kararlı sıkılaştırma adımları ve piyasadaki likidite dengeleri, Mart 2026 itibarıyla bankacılık sektöründe yeni bir faiz yarışını tetikledi. Türk… Altından kaçan kriptolara sığınıyorAltın ve gümüş gibi enstrümanların daha büyük bir taleple karşı karşıya kalacağını, doların ve ABD varlıkların ise satış baskısına boyun eğeceğini düşünüyoruz. Biraz daha sabır!Güne başlangıç: CDS geriledi, BIST’te yatay açılış beklentisiNiye şaşırmadık? TCMB faiz artıracak mı tartışması başladı bileTSI 06:30: Petrol yine yükseliyor, S&P500 vadelileri eksideİran savaşı enerji altyapısını vurdu: 40’tan fazla tesis ağır hasar aldıMehmet Şimşek'ten bir vergi gözdağı dahaGıda fiyatlarındaki dengelenme ve devletin enerji sübvansiyonları enflasyonu aşağı çekerken, çekirdek göstergelerdeki direnç dikkat çekiyor.Washington’da olası bir diplomatik atılım konusunda iyimser rüzgarlar eserken, Kudüs’ten bakıldığında durum derin bir şüphe ve stratejik bir temkinlilikle görülüyor.Trump'ın anlaşma çıkışı sonrası piyasalar yatıştı, ama uzmanlara göre ateşkes çok uzak ihtimalİşletmelerin sahip olduğu nakdin, hammadde stoklarına, yarı mamüle, mamüle ve alacaklara dönüşerek tekrar tahsil edilebilir hale gelme sürecine faaliyet döngüsü,… Yazar:  Yavuz Baydar   Ebedi otokrasi hayalleri için Avrupa’da dans koreografileri iyice netleşmekte. İtalya, 1948 Anayasası’nın ruhunu tartışmaya açan “bıçak…