İran Savaşı’nın kazananları Putin ve Xi

ABD’nin Orta Doğu’da uzun ve maliyetli bir savaşa saplanmasını izleyen Moskova ve Pekin, bu süreçten hem ekonomik hem de jeopolitik kazanç elde ediyor.İran savaşı küresel ekonomiyi sarsarken, Rusya ve Çin’in görece sessiz kalması dikkat çekiyor. Analizlere göre bu “sessizlik” tesadüf değil; aksine ABD’nin Orta Doğu’da uzun ve maliyetli bir savaşa saplanmasını izleyen Moskova ve Pekin, bu süreçten hem ekonomik hem de jeopolitik kazanç elde ediyor.İran’da giderek genişleyen savaş, küresel ekonomi üzerinde ciddi bir baskı yaratırken, Çin ve Rusya’nın alışılmadık sessizliği dikkat çekiyor.Normalde sert açıklamalar yapan bu iki ülkenin sınırlı tepkilerle yetinmesi, aslında bilinçli bir stratejiye işaret ediyor: ABD’nin Orta Doğu’da uzun süreli bir çatışmaya sürüklenmesini izlemek ve bu süreçte kendi nüfuz alanlarını genişletmek.İran’ın Hürmüz Boğazı’nı mayınlar, kıyı füze sistemleri ve drone saldırılarıyla fiilen kapatması, enerji piyasalarında şok etkisi yarattı.Küresel petrol arzının yaklaşık %20’sinin geçtiği bu kritik geçidin kapanması:ABD’nin hızlı ve kesin sonuç almayı hedefleyen stratejisi ise ters tepti ve savaş uzayan bir maliyet tuzağına dönüştü.FÖŞ yazdı: 1.8 trilyon dolarlık “Private credit” fonları batma tehlikesinde Her iki ülke de İran’la uzun yıllara dayanan stratejik ilişkilere sahip:Buna rağmen Moskova ve Pekin’in tepkisi büyük ölçüde ABD’yi kınamakla sınırlı kaldı.Analistlere göre bunun nedeni açık:ABD zaten kendi kendine maliyetli bir savaşa saplanırken müdahale etmek için bir neden yok.Rusya’nın temkinli tutumu, öncelikle Ukrayna savaşına odaklanmasından kaynaklanıyor.Ancak bu “pasiflik”, aslında aktif bir stratejiyi gizliyor:Daha da önemlisi, savaş Rusya için büyük bir ekonomik fırsata dönüşmüş durumda.ABD’nin enerji piyasasını dengelemek için Rus petrolüne yönelik yaptırımları gevşetmesi:Tahminlere göre Rusya, savaşın süresine bağlı olarak 2026’da 45 ila 150 milyar dolar arasında ek gelir elde edebilir.Bu durum, Moskova’nın Ukrayna’daki savaşını finanse etmesini kolaylaştırıyor.Çin de krizden stratejik kazanç elde eden bir diğer aktör.Pekin:Çin’in petrol rezervlerinin yaklaşık dört aylık ithalatı karşılayacak seviyede olduğu belirtiliyor.İlginç şekilde petrol fiyatlarındaki artış Çin için tamamen olumsuz değil.Çünkü:Bu da Çin’in ihracat rekabetçiliğini Batılı ekonomilere kıyasla daha güçlü tutuyor.ABD açısından ise tablo giderek zorlaşıyor.Petrol fiyatlarının yükselmesiyle birlikte:Bu durum ABD ekonomisini “stagflasyon” riskine sürükleyebilir.Ayrıca, Rusya’ya yönelik yaptırımların gevşetilmesi, ABD’nin yaptırım politikasının güvenilirliğini de zedeliyor. Savaşın bir diğer sonucu da küresel güç dengelerinde kayma.ABD’nin:… Rusya’ya Avrupa’da, Çin’e ise Asya-Pasifik’te daha fazla hareket alanı sağlıyor.Çin ayrıca ABD’nin askeri operasyonlarını yakından izleyerek Tayvan senaryoları için önemli istihbarat elde ediyor.Bu sürecin en büyük risklerinden biri küresel ekonomik daralma.Enerji fiyatlarındaki artış:Bu da küresel ekonomide zincirleme bir daralma riskini beraberinde getiriyor.İran savaşı, yalnızca bölgesel bir çatışma değil, küresel güç dengelerini yeniden şekillendiren bir süreç haline gelmiş durumda.Bu tabloda:Çin ve Rusya’nın sessizliği, bu nedenle bir zayıflık değil, bilinçli bir stratejik tercih olarak öne çıkıyor.Kaynak: Alicia García Herrero (Bruegel), Peterson Institute of International EconomicsYazar: WS37 News DeskAtilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected] MİA Teknoloji, ileri nükleer teknolojiler alanında uluslararası ölçekte öncü konumda bulunan bir teknoloji sağlayıcı ile teknik iş birliği sürecini başlattı...PİYASA PROFESYONELLERİ ANKETİ_MART 2026 Spinn Danışmanlık tarafından düzenlenen ve Mart ayında 119 kişinin katıldığı, Piyasa Profesyonelleri Anketi’nin (PPA) sonuçlarına göre… Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD) verilerine göre, Türkiye otomotiv pazarı 2026 Mart ayında, geçen yılın aynı dönemine göre %12,7 daralarak 101.997 adet olarak gerçekleşti...Dış ticaret rakamlarımız açıklandı. Açık yüzde 56,6 artarken, haberlerin çoğunda bu unsur da ön plana çıktı...Türkiye Outlook Conference 2026 Yoğun İlgi ve Katılımla Gerçekleştirildi...Nihai tahminimiz %2,3. Buna göre yıllık enflasyon %31,4’e geriliyor (ocak: %31,5).Mart ayında birçok büyük fon ciddi kayıplar yaşarken, hisse senedi satışları hızlandı ve özellikle klasik long/short stratejiler negatif getiri üretti.Et fiyatlarını yükseltmek için kartel kuruldu iddiasıKargo petrol fiyatı $140/varili gördü, ekonomik etkiler vadeli işlem fiyatlarının işaret ettiğinde çok daha kötü olacakİstanbul Politikalar Merkezi’nin (İPM) yayımladığı “Türkiye Toplumsal Psikolojik Esenlik Raporu”, ülkede psikolojik esenliğin düşük seviyelerde seyrettiğini ve özellikle 2017 sonrası belirgin şekilde gerilediğini ortaya koydu.Türkiye'nin milli gelirinin 1.3 trilyon $ olduğunu hatırlatalım. Satılacak kısım 75 milyarla Aramco halka arzını üçe katlayacak.Takasbank, altın piyasasında fiyat oluşumunu doğrudan etkileyen önemli bir düzenlemeye imza attı. Kurum, Borsa İstanbul Kıymetli Madenler Piyasası’nda kullanılan altın fiksing fiyat saatlerinde değişikliğe gidildiğini açıkladı.Küresel özel kredi (private credit) piyasasında çatlaklar belirginleşiyor. Blue Owl örneğinde görülen yüksek itfa talepleri, artan temerrütler ve regülatörlerin artan…