İsrail'den Lübnan işgali için "Gazze modeli" açıklaması

İsrail ile Hizbullah arasındaki çatışmaların sürdüğü Lübnan'da üç barış gücü askerinin öldürülmesi sert tepkiye yol açarken, İsrail Savunma Bakanı Israel Katz'ın Lübnan'ın güneyinde "güvenli bölge" oluşturacaklarını duyurması, Ortadoğu'daki tansiyonu daha da tırmandırdı.İsrail'in hava saldırıları ve geniş kapsamlı kara harekatını sürdürdüğü Lübnan'da, 24 saat gibi bir süre içerisinde Birleşmiş Milletler (BM) Lübnan Geçici Barış Gücü'ne (UNIFIL) mensup üç Endonezyalı askerin öldürülmesi, uluslararası toplum tarafından art arda yapılan açıklamalarla kınandı.Saldırıların kimin tarafından düzenlendiği belirsizliğini koruyor.İsrail ordusu, "Olayların, Hizbullah'ın faaliyetlerinden mi yoksa İsrail silahlı kuvvetlerinden mi kaynaklandığının belirlenmesi için kapsamlı bir soruşturma yürütüleceğini" duyurdu.Saldırılarda askerleri ölen Endonezya, Fransa ile birlikte harekete geçerek, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'ni (BMGK) acil toplantıya çağırdı. BM barış gücünü hedef alan saldırılar, bugün BMGK'da yapılacak özel oturumda ele alınacak.BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, saldırıları "şiddetle kınadığını" açıklarken, "Barış gücü görevlilerine yönelik saldırılar, uluslararası insani hukukun ciddi ihlalleridir. Bu saldırılar sona ermelidir. Hiç kimse barış uğruna hayatını kaybetmemelidir" dedi.Endonezya ise açıklamasında, "BM barış gücü askerlerinin güvenliği ve emniyeti müzakere edilemez ve her zaman korunmalıdır" ifadelerine yer verirken, saldırıların kim tarafından düzenlendiğinin tespiti için "hızlı, kapsamlı ve şeffaf bir soruşturma" talep etti.Avrupa Birliği (AB) de barış gücü askerlerinin ölümüne yol açan saldırıları kınadı.Fransa ve İtalya'dan yapılan açıklamada, bu tür saldırıların kabul edilemez olduğu vurgulanırken, UNIFIL misyonunun stratejik önem taşıdığına dikkat çekilerek "Lübnan'ın istikrarı tüm Akdeniz havzasının dengesi için vazgeçilmez bir sütun oluşturuyor" denildi.Almanya ise UNIFIL'i hedef alan saldırıları kınayan açıklamasında, BM barış gücü askerlerinin uluslararası hukuk kapsamında korunduğunu hatırlatarak, "Çatışmanın tüm tarafları, UNIFIL'in güvenliğini ve emniyetini her zaman sağlamalıdır" mesajını verdi.Açıklamada ayrıca "Tarafları ateşkes anlaşmasına geri dönmeye ve BMGK'nın 1701 sayılı kararını uygulamaya çağırıyoruz" denildi.Türkiye de Türk askerlerinin görev aldığı UNIFIL'i hedef alan saldırılarla ilgili olarak bir açıklama yaptı.Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan yazılı açıklamada, BM kurumlarına ve BM barış gücü personeline yapılan bu saldırıların uluslararası hukukun ağır ihlalini teşkil ettiği belirtildi.Açıklamada ayrıca, "Söz konusu saldırıların faillerinin adalet önünde hesap vermesi sağlanmalıdır. İsrail'in Lübnan'daki işgali bölgemizde savaşın yayılmasına ve istikrarsızlığın daha da derinleşmesine yol açmaktadır. İsrail yayılmacılığının, saldırganlığının ve işgalinin sona erdirilmesi için uluslararası topluma çağrımızı yineliyoruz" denildi.Bu arada İsrail'in Lübnan'a saldırılarına tepkiler artarken, İsrail Savunma Bakanı Israel Katz bugün Ortadoğu'da gerilimi daha da tırmandıran bir açıklama yaptı.Katz, İsrail ordusunun Hizbullah'a karşı yürütülen savaş sona erdikten sonra Lübnan'ın güneyinden çekilmeyeceğini, bir "güvenli bölge" oluşturulacağını duyurdu.Bakan Katz, "işgal planı" olarak nitelendirilen hedeflerini şu sözlerle duyurdu:"Operasyonun sonunda, İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF) Lübnan içinde tanksavar füzelerine karşı bir savunma hattı üzerinde bir güvenlik bölgesinde konuşlanacak ve Litani'ye kadar olan tüm bölge üzerinde güvenlik kontrolünü sürdürecek."Katz'ın açıklamasında işaret ettiği Litani Nehri, Lübnan'ın güneyinde, İsrail sınırına yaklaşık 30 kilometre mesafede bulunuyor. Son haftalarda, bu nehir üzerindeki tüm köprüleri bombalayan İsrail ordusunun, ülkenin güneyini kuzeyden izole etmek istediği ve güneyini işgal etmeye hazırlandığı belirtiliyordu.Katz, bu bölgede yaşayan ancak İsrail ordusunun saldırıları nedeniyle yerinden edilen yaklaşık 600 bin Lübnanlının evlerine dönmesine izin verilmeyeceğini de duyurdu.İsrailli Bakan, "İsrail'in güvenliği sağlanana kadar" yerinden edilmiş bu insanların geri dönmesinin "tamamen engelleneceğini" söyledi.Savunma Bakanı Katz, daha da ileriye giderek "Lübnan'da, İsrail sınırına bitişik bölgelerde, tüm evlerin Gazze'deki Refah ve Beyt Hanun modeline uygun biçimde yıkılacağını" açıkladı.İsrail ordusu, Hamas'ın 7 Ekim 2023'teki saldırısı sonrasında başlattığı savaş sırasında Refah ve Beyt Hanun'u yerle bir etmiş, harabeye çevirmişti.BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, geçen hafta yaptığı açıklamada, İsrail ile Hizbullah arasındaki savaşın "Lübnan'ı, Gazze ile aynı kadere mahkum etmemesi gerektiğini" belirterek "Gazze modeli Lübnan'da tekrarlanmamalı" demişti.Ancak Lübnan'ı hedef alan hava saldırıları ile geniş çaplı kara harekatını sürdüren İsrail, art arda yapılan çağrılara rağmen geri adım atmıyor.Lübnan Sağlık Bakanlığı'nın paylaştığı bilgilere göre İsrail'in Mart başından bu yana Lübnan'a düzenlediği saldırılarda en az bin 200 Lübnanlı öldürüldü.İsrail ordusu ise Lübnan'da "850 teröristin" öldürüldüğünü iddia ediyor.Bu arada BM, 1 milyonu aşkın insanın yerinden edildiği Lübnan'da insani krizin "bir insani felakete" doğru evrildiği konusunda uluslararası toplumu uyarıyor.AFP, Reuters/ DA, BK