Merz, Suriyelilerin yüzde 80'ini geri göndereceğiz
Suriye'nin yeniden inşasına destek sözü veren Alman hükümeti, önümüzdeki üç yıl içinde Almanya'nın ev sahipliği yaptığı yaklaşık 900 bin Suriyeli sığınmacının en az yüzde 80'ini ülkelerine geri göndermek istiyor.Almanya Başbakanı Friedrich Merz, bu konuda Berlin'de ağırladığı Suriye geçiş dönemi Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile mutabakata vardıklarını açıkladı.Merz, ortak basın toplantısında, Şara ile Almanya'daki Suriye vatandaşlarının yüzde 80'inden fazlasının önümüzdeki üç yıl içinde ülkelerine geri dönmesi gerektiği konusunda anlaştıklarını söyledi."Bu, Cumhurbaşkanı Şara'nın da arzusu" diyen Merz, Almanya'daki Suriyelilere "Ulkenize geri dönerek Suriye'nin yeniden inşasına destek verin" çağrısı yaptı.Almanya'daki Suriyelilerin çoğunluğunun ülkelerine geri dönmek ve orada güvenli, özgür ve onurlu bir yaşam sürdürmek istediklerini belirten Merz, bu insanların ülkelerine geri dönmesinden memnuniyet duyacağını ifade eden Şara'ya, "Hoş karşılanacaklarını bu şekilde ifade ettiğiniz için size minnettarım. Bu, bugün Berlin'e yaptığınız ziyaretin en önemli mesajıdır" dedi.Almanya Başbakanı, Şara'dan "Almanya'nın misafirperverliğini istismar eden ve kanunlarına uymayan kişileri geri almasını rica ettiğini" de açıkladı."Burada küçük bir azınlığı oluşturan ama bize sorun çıkaran bir grup var, suç işleyen Suriyelilerden oluşan bu grubu öncelikli olarak geri göndermek istiyoruz" sözlerini kaydeden Merz, bunun için Suriye ile geri gönderme süreçlerini hızlandıracak bir iş birliğine ihtiyaç duyduklarını belirtti, Şara'ya bu konuda çalışmaya hazır olduğunu beyan etmesinden ötürü de teşekkür etti.Merz, Almanya'da kalmak isteyen ve topluma iyi entegre olmuş Suriyelilerin Almanya'da kalabileceğini söylemekle birlikte şöyle konuştu:"Ülkemize iyi bir şekilde entegre olmuş çok sayıda Suriyeli uzman, ister doktor ister mühendis olsun, bizler için büyük bir mutluluk kaynağıdır. Toplumumuza çok değerli katkılarda bulunuyorlar ve geri dönmek isterlerse, vatanlarının yeniden inşasına da kesinlikle değerli deneyimlerini katabilirler."Almanya'nın Suriye'nin yeniden inşası ve istikrarı için sadece bu yıl 200 milyon euroluk bir destek öngördüğünü ve bu yardımların devam edeceğini ifade eden Merz, "Sayın Başkan, iyi bir geleceğe giden yolda Almanya'nın desteğine güvenebilirsiniz" dedi.Bununla birlikte Merz, Şara'nın Suriye'de hukuk devletinin tesisi yönünde atması gereken adımlar bulunduğunu, bugünkü görüşme sonrasında bunun gerçekleşeceğine dair güveninin güçlendiğini belirterek beklentilerini sıraladı.Suriye'de istikrarı sağlamak için hukuki reformların gerçekleştirilmesi gerektiğini belirten Başbakan Merz, Suriye'de işleyen bir idari yapının kurulması sayesinde Alman şirketleri için cazip bir yatırım ortamı yaratılmış olunacağını belirterek şöyle konuştu:"Federal Hükümet adına sizi açıkça teşvik ediyorum: Yeni Suriye'de, dinleri, etnik kökenleri ve cinsiyetleri ne olursa olsun tüm Suriyeliler için bir ülkenin tesisini sağlayın. Azınlıklara ve farklı görüşlü kişilere yönelik şiddet, geçmişte kalmalıdır. Aynı şey, yıllardır Suriye'den kaynaklanan terörist tehdit için de geçerlidir. Bu konuda ne kadar kararlı bir şekilde mücadele ettiğinizi ve bunu şimdiden başarıyla gerçekleştirdiğinizi biliyorum."Suriye Geçiş Dönemi Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ise Almanya'nın Suriye'deki iç savaş sırasında ülkelerinden kaçmak durumunda kalan Suriyelilere kapılarını nasıl açtığını "asla unutmayacaklarını" söyledi."Daha fazla Suriyelinin ülkelerine dönmesi için dostumuz Alman hükümeti ile dairesel göç modeli üzerinde çalışıyoruz" sözlerini kaydeden Şara, "Bu model, Almanya'da kalmak isteyenler için burada kurdukları istikrardan ve yaşamlarından vazgeçmeden vatanlarının yeniden inşasına katkıda bulunmalarını sağlayacak" diye konuştu.Şara, ülkelerine gönüllü olarak dönmek isteyenler için de süreçlerin belirlenmesi gerektiğini belirtirken, "Savaş elbette bitti, ancak yeniden inşa mücadelesi daha yeni başladı" dedi, Almanya'da kalmak isteyen Suriyelilerin burada çalışmaya devam edebilmeleri gerektiğini de sözlerine ekledi.Şara, bugün Almanya ziyareti kapsamında ilk olarak Almanya Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier ile bir araya geldi.Çok sayıda bakan eşliğinde Berlin'e gelen 43 yaşındaki Şara, daha sonra Alman Dışişleri Bakanlığı'ndaki "Ekonomik Yuvarlak Masa Toplantısı"na katıldı.Burada yaptığı konuşmada, iç savaş nedeniyle büyük bir yıkım yaşayan Suriye'yi, tıpkı 2. Dünya Savaşı sonrasında Almanya'nın yaptığı gibi yeniden kalkındırmak istediklerini söyleyen Ahmed Şara, ülkesinde enerji, ulaşım ve turizm sektörlerinde yatırım fırsatları bulunduğunu aktardı.Şara, ayrıca Alman üniversitelerinde eğitim gören, Alman şirketlerinde deneyim ve uzmanlık edinen Suriyelilerin ülkelerine geri dönmesini görmek istediklerini de belirtti.Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul ise "Suriyeliler kendilerine bir fırsat sunulmasını hak ediyor" ve "Suriye'nin yanındayız" diyerek Suriye'nin yeniden yapılanma çabalarını destekleme sözü verdi.Şara'nın Almanya ziyareti ile ilgili olarak Berlin'de hem destek hem de protesto gösterileri düzenlendi.Almanya genelindeki Kürt derneklerinin çatı örgütü KGD, Şara'nın "çok sayıda insan hakları ihlali, savaş suçu ve insanlığa karşı suçtan sorumlu" olduğunu ileri sürerek ziyarete tepki gösterdi.Alman Dışişleri Bakanlığı önünde toplanan insan hakları savunucuları ve Kürtlerden oluşan bir grup, Şara'nın cihatçı geçmişine ve Suriye'de devam eden şiddet olaylarına işaret ederek ziyareti protesto etti.Almanya Kürdistanlılar Konfederasyonu (KON-MED) adlı örgüt de "Bu ziyaretin Aleviler, Dürziler, Kürtler ve Hristiyanlar başta olmak üzere farklı kesimlere yönelik saldırıların sürdüğü bir dönemde gerçekleşmesi, bu ihlallerin görmezden gelindiği mesajını veriyor" açıklamasını yaptı.Başbakanlık yakınlarında ise Şara'ya destek gösterisi düzenlendi. Göstericiler Suriye bayrağını ve Şara'nın kalplerle çevrili olduğu pankartlar taşıdı.Suriye'de ekonomik zorlukların yanı sıra ciddi güvenlik tehditleri de sürüyor.Esad'ın devrilmesinden bu yana önce Aleviler ve Dürzilere sonra da Kürtlere yönelik etnik, dini, siyasi ve ekonomik ayrılıkların beslediği kanlı saldırılar düzenlendi.Nitekim Şara'nın aslında Ocak ayında yapmayı planladığı Berlin ziyareti ülkesinin kuzeyinde Kürt savaşçılar ile Şam güçleri arasında çıkan çatışmalar nedeniyle ertelenmişti.BM geçen hafta paylaştığı raporunda, Temmuz 2025'te bin 700'den fazla insanın öldüğü, 200 bin kişinin de evinden olduğu Dürzi azınlığa mensup savaşçılar ile Sünni Bedevi gruplar arasındaki çatışmalarda "yargısız infazlar, işkence, cinsiyete dayalı şiddet ve evlerin yakılması" gibi suçlar işlendiğini bildirdi.Hem Türkiye hem İsrail ordularının Suriye toprakları içinde varlığı da sürüyor. İsrail, Suriye'nin farklı bölgelerine zaman zaman hava saldırıları gerçekleştiriyor.Öte yandan başkent Şam'da alkol satışının yasaklanması ve plajlarda bikini yasağı gibi uygulamalar da kişisel özgürlüklere müdahale endişesine neden oluyor.İnsan hakları örgütleri, böyle bir ortamda Avrupa'daki Suriyeli sığınmacılardan geri dönmelerinin beklenmesine tepki gösteriyor.Siyaset sahnesinde de itirazlar yükseliyor. Yeşiller partisi, Merz hükümetinin Almanya'daki Suriyelileri hızlıca geri göndermeye çalışmasına tepkili.Yeşille Eş Başkanı Franziska Brantner, Merz'in bugün Almanya'da yaşayan Suriyelilerin "yaklaşık yüzde 80'inin önümüzdeki yıllarda ülkeyi terk etmesi gerektiği" yönündeki açıklamasına itiraz etti.Merz'in tutumunu "ucuz yaklaşım" olarak nitelendiren Brantner, Suriyelilerin büyük bir bölümünün artık Almanya'ya uyum sağladıklarını, çalıştıklarını ve hayatlarını burada kurduklarını söyledi.Başbakan Merz'in ortak basın toplantısında, Suriye'de çoğulculuğa, kültürel ve etnik çeşitliğe yeterince vurgu yapmadığını söyleyen Yeşiller partili siyasetçi, Suriye'de halen akıbeti bilinmeyen 100 bin kişinin kayıp olduğunu, etnik gruplarla çatışmaların geçiş dönemine güveni de zedelediğini kaydetti.Reuters, dpa, AFP/ DA, BK