İran-İsrail Gerilimi Enerji Hatlarını Sarstı: Türkiye Riskleri Yönetebilecek mi?
İran’ın iç tüketiminin yaklaşık %70’ini karşılayan bu saha, aynı zamanda Türkiye için de önemli bir tedarik kaynağı. Ancak artan askeri gerilim, doğrudan enerji sevkiyat hatlarını etkileyerek Türkiye’ye gaz akışında ciddi düşüşe neden oldu.İsrail’in İran’ın Güney Pars gaz sahasına yönelik saldırısı ve Tahran’ın Körfez genelinde başlattığı misillemeler, bölgesel enerji güvenliğini tehdit ederken Türkiye’ye gaz akışında da keskin düşüşe yol açtı. Ancak uzmanlara göre Ankara, güçlü rezervler ve alternatif tedarik hatları sayesinde süreci büyük bir kriz yaşamadan yönetebilecek durumda.İsrail’in, İran’ın en kritik enerji varlıklarından biri olan Güney Pars gaz sahasını hedef alması ve ardından İran’ın bölge genelinde başlattığı karşı saldırılar, Orta Doğu’da enerji arzına ilişkin kaygıları zirveye taşıdı.İran ve Katar tarafından paylaşılan Güney Pars sahası, yaklaşık 51 trilyon metreküplük rezerviyle dünyanın en büyük doğal gaz sahası konumunda bulunuyor. İran’ın iç tüketiminin yaklaşık %70’ini karşılayan bu saha, aynı zamanda Türkiye için de önemli bir tedarik kaynağı.Ancak artan askeri gerilim, doğrudan enerji sevkiyat hatlarını etkileyerek Türkiye’ye gaz akışında ciddi düşüşe neden oldu. Türkiye, yıllık doğal gaz ihtiyacının yaklaşık %13’ünü İran’dan karşılıyor. Bu da yaklaşık 7 milyar metreküplük bir hacme karşılık geliyor.Enerji uzmanı Olcay Aydilek’in aktardığı sektör verilerine göre:Günlük gaz akışı: 30–31 milyon m³ → 7–8 milyon m³Türkiye’nin günlük tüketimi: yaklaşık 180 milyon m³Kağıt üzerinde bu düşüş ciddi bir risk gibi görünse de, uzmanlar Türkiye’nin bu şoku yönetebilecek kapasiteye sahip olduğu görüşünde.TEPAV analisti Muhdan Sağlam’a göre Türkiye’nin en önemli avantajı güçlü depolama altyapısı.Tuz Gölü ve Silivri tesisleri toplam: 6,3 milyar m³ kapasiteDepoların doluluk oranı: yüksek seviyedeSağlam’a göre bu rezervlerin yalnızca yarısının kullanılması bile İran’dan gelen eksik arzı telafi etmeye yeterli olabilir.Ayrıca Karadeniz’deki yerli gaz üretiminin günlük 10 milyon m³ seviyesine ulaşması, Türkiye’nin dışa bağımlılığını kısmen azaltan önemli bir faktör olarak öne çıkıyor.Uzmanlar, Türkiye’nin alternatif kaynaklar açısından da güçlü bir konumda olduğunu vurguluyor.Öne çıkan seçenekler:Rusya’dan ek gaz alımı:Mavi Akım ve TürkAkım hatlarının toplam 30 milyar m³ kapasitesinin yalnızca 21 milyar m³’ü kullanılıyor.Azerbaycan hattı:Mevcut kapasite artırılabilir.İhracatın azaltılması:Türkiye’nin Balkanlar’a yaptığı yaklaşık 3,5 milyar m³ gaz ihracatının bir kısmı iç piyasaya yönlendirilebilir.Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye’nin arz güvenliği açısından bir sorun yaşamadığını vurguluyor.Son dönemde:ABD’den LNG ithalatı arttıYenilenebilir enerji yatırımları hız kazandıOcak ayının ilk haftasında Türkiye’nin elektrik üretiminin yaklaşık %25’i rüzgar enerjisinden karşılandı.Ayrıca mart ayındaki ılıman hava koşulları da doğal gaz talebini düşürerek arz üzerindeki baskıyı hafifletiyor.Analistlere göre Türkiye, İran kaynaklı arz şokunu büyük bir kriz yaşamadan atlatabilecek durumda.Bu görüşü destekleyen faktörler:Kış aylarının en zorlu döneminin geride kalmasıDepolama kapasitesinin güçlü olmasıAlternatif tedarik kanallarının açık olmasıTalebin mevsimsel olarak düşmesiBu nedenle Türkiye’nin enerji piyasasında ani bir kırılma yerine, süreci “yumuşak iniş” ile yönetmesi bekleniyor.Türkiye'nin dünyadaki lider markası TAV Havalimanları’nın işlettiği Almatı Havalimanı “Dünyanın En İyi 100 Havalimanı” listesine 89. sıradan girdi...Aydem Yenilenebilir Enerji, Uşak RES’te gerçekleştirdiği 12 MW’lık kapasite artışı ile kurulu gücünü 1.210 MW’a taşıdı...Küresel piyasaların yakından takip ettiği yatırım bankası JPMorgan, ABD borsalarının ana göstergesi olan S&P 500 endeksi için yıl sonu beklentilerini… Bayramlarda gelen misafirlere şeker ve çikolata ikram etmek yıllardır süren bir gelenek. Ancak son yıllarda artan fiyatlar, hem emeklilerin hem de asgari ücretlilerin bu ürünlere ulaşmasını zorlaştırdı. 2020’den bu yana bayram şekerlemesi ve çikolata fiyatlarındaki yükseliş, maaş artışlarının oldukça üzerinde gerçekleşti.Paraanaliz yöneticilerinden Zeynep Ulukaya'nın acı günü...Kurumumuz yöneticilerinden Zeynep Ulukaya'nın dedesinin vefat ettiğini derin üzüntüyle öğrenmiş bulunuyoruz.İran’daki çatışmaların gübre sevkiyatlarını sekteye uğratması ve enerji fiyatlarında görülen hızlı yükseliş, gelişmekte olan ülkelerde yeni bir gıda enflasyonu dalgası riskini artırıyor. Uzmanlara göre bu gelişmeler, küresel şokların ardından toparlanma sürecine giren birçok ekonomide yeniden kırılganlık yaratabilir.Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verileri, Türkiye’de pay senedi piyasasının nabzını tutan çarpıcı bir tabloyu ortaya koydu. Şubat sonu itibarıyla hazırlanan rapora göre, borsanın merkezi İstanbul olurken, sanayi sektörüne duyulan ilgi bankacılık sektörünü beş kat geride bıraktı.Küresel piyasalar, son günlerde Amerika Birleşik Devletleri tahvil piyasasında yaşanan olağandışı hareketlilik ve Orta Doğu’dan gelen savaş haberleriyle sarsılıyor. Yatırımcılar,… Dünya Ticaret Örgütü (WTO), Orta Doğu’daki savaşın yol açtığı yüksek enerji fiyatlarının yapay zeka yatırımlarını sekteye uğratabileceği uyarısında bulundu. Enerji… Bu hafta Gündemin Şifreleri programında Erdal Sağlam ile birlikte, Türkiye’nin hem iç siyasetini hem de cebini doğrudan etkileyen kritik gelişmeleri masaya yatırıyoruz.İran’ın Katar’daki Ras Laffan LNG tesisine yönelik saldırısı küresel enerji piyasalarında şok etkisi yarattı. Katar’ın LNG ihracat kapasitesinin yaklaşık %17’si… Orta Doğu’da tırmanan gerilim ve küresel enerji arzına yönelik endişeler, Asya pay piyasalarında dalgalı bir seyir izlenmesine neden oluyor. Petrol… Mart ayının üçüncü haftasını geride bırakırken finansal piyasalardaki dengeler değişti. Yatırım araçlarının haftalık performans tablosuna göre; döviz kurları sınırlı bir…
