Otoban gişeleri kalkıyor: Kaçmak imkansız, yeni sistem devrede!
Hırvatistan, otoyollarındaki kronik trafik sıkışıklığını çözmek için yaklaşık 80 milyon euro değerindeki dev bir altyapı projesini hayata geçiriyor. Geleneksel geçiş gişelerini tamamen ortadan kaldıracak ve kamyonlar ile binek araçları tek bir elektronik çatı altında toplayacak olan "Crolibertas" adlı yeni sistemin, Mart 2027'de tüm ülkede eş zamanlı olarak devreye girmesi planlanıyor.
SkyToll Strateji Direktörü Peter Polakovič'e göre projenin en dikkat çekici yanı, Hırvatistan'ın hem ağır vasıtalardan hem de binek araçlardan geçiş ücretini tek bir sistem üzerinden tahsil edecek olması. Polakovič, bu entegre yapının diğer Avrupa ülkeleri için de ilerici bir model oluşturacağına inanıyor.
Yeni Crolibertas sistemi, fiziksel gişeleri ortadan kaldırarak otoyola giriş ve çıkışlarda durma zorunluluğunu bitiriyor. Sürücüler iki farklı yöntemle ödeme yapabilecek:
ALPR (Otomatik Plaka Tanıma): Özellikle turistler için en yaygın yöntem olacak bu sistemde, sürücülerin Hırvatistan otoyoluna girmeden önce çevrimiçi olarak veya mobil uygulama üzerinden plakalarını kaydettirip bir ödeme yöntemi (kredi kartı vb.) tanımlamaları yeterli olacak. Geçiş ücreti, katedilen kilometreye göre otomatik olarak tahsil edilecek.
DSRC Teknolojisi ve ENC Üniteleri: Mevcut sistemde araç içi ünite (ENC) kullanan sürücüler, cihazlarını yenilemek zorunda kalmayacak. Sistem verileri otomatik olarak aktarılacak, sadece eksik bilgilerin (plaka onayı gibi) güncellenmesi istenecek.
Sistemin "sadece geçip gitmek" mantığına dayanmadığını vurgulayan yetkililer, tüm ücretli otoyol yolculuklarının teknolojik altyapı tarafından saniye saniye kaydedileceğini belirtiyor. Plakasını kaydettirmeyen veya ödeme yöntemi tanımlamayan araç sahiplerine, tespit anında yasal tahsilat süreci başlatılacak ve cezalar uluslararası posta yoluyla gönderilebilecek.
Projenin inşası için 211'den fazla yeni gişe/okuma noktası kuruluyor. Ancak Hırvatistan hükümetinin en büyük önceliği turizm sezonunu baltalamamak.
Bu kapsamda, Haziran ortasından Eylül sonuna kadar ana turistik güzergahlardaki çalışmalar minimum seviyede tutulacak ve trafik akışı kesintiye uğratılmayacak.
Yetkililer, eski gişelerin fiziksel olarak kaldırılmasının zaman alacağı için, sistemin devreye girdiği ilk aylarda güvenlik gerekçesiyle o bölgelerde hız sınırlarının uygulanabileceğini, sistemin tam performansının ancak aylar sonra hissedileceğini belirtiyor. Yeni fiyat tarifesinin ise otoyol işletmecileri tarafından ilerleyen süreçte açıklanması bekleniyor.